reviews vận động khoa học tập nghiên cứu - đàm phán tạp chí in tập san OJS
(Chính trị) - Hai có mang “Đông”, “Tây” mới xuất hiện khoảng vài tía thế kỷ ngay gần đây. “Đông” chỉ phương khía cạnh trời mọc, chỉ những nước Châu Á, chỉ các nền văn minh trên lưu vực tía con sông, đó là sông Nin, sông Ganga (sông Hằng) với sông Hoàng Hà; còn phương tây cũng không hẳn là tất cả các nước còn lại, mà đa số chỉ những nước Tây Âu, như Anh, Pháp, Đức, Ý, Áo, tình nhân Đào Nha, Tây Ban Nha,... Minh triết phương Đông và triết học tập phương Tây do đặc thù của làng mạc hội mỗi vị trí qui định, nên khác nhau ở các điểm. Đó là khác biệt ở: giải pháp tiếp cận; tính chất, mục đích, đối tượng; cách thức nhận thức; con đường đi cho chân lý, trí tuệ, tri thức; quan hệ giữa công ty và khách thể; công cụ, phương tiện nhận thức; con đường phát triển; ngay lập tức phép biện hội chứng ở hai phương trời cũng không giống nhau.

Bạn đang xem: So sánh triết học phương đông và phương tây


Hai quan niệm “Đông”, “Tây” mới lộ diện khoảng vài ba thế kỷ ngay gần đây. “Đông” chỉ phương khía cạnh trời mọc, chỉ các nước Châu Á, chỉ những nền lộng lẫy trên lưu lại vực ba con sông, chính là sông Nin, sông Ganga (sông Hằng) cùng sông Hoàng Hà. Như vậy, phương Đông, nói một cách giản lược tuy nhiên căn bản, sẽ là Ai Cập (hiện nay chủ yếu là chỉ nhân loại các nước Ả Rập), Ản Độ và Trung Hoa; còn châu mỹ cũng chưa hẳn là tất cả các nước còn lại, mà chủ yếu chỉ các nước Tây Âu, như Anh, Pháp, Đức, Ý, Áo, nhân tình Đào Nha, Tây Ban Nha,... Qua đó ta thấy, hầu hết các tôn giáo đều lộ diện ở phương Đông. Điều này C.Mác đã quan sát ra khi ông mang lại rằng, Ản Độ nói riêng với phương Đông nói thông thường là cái nôi của những tôn giáo nhân loại, còn lịch sử dân tộc phương Đông tất cả dạng (dưới hình thức) lịch sử vẻ vang của những tôn giáo.
Triết học, minh triết là tư tưởng nằm trong kiến trúc thượng tầng; chúng bị cơ chế bởi cơ sở hạ tầng, tồn tại buôn bản hội. Vậy, cửa hàng xã hội của phương Đông và phương Tây tất cả điểm gì không giống nhau? Điều này tôi đã trình diễn trong một loạt những công trình, bài báo vừa mới đây về cái gọi là cách tiến hành sản xuất Châu Á. Chính vì khác nhau về đại lý xã hội, đề xuất phương thức bốn duy, định nghĩa ở nhì phương trời cũng không giống nhau. Chẳng hạn, phương Tây tín đồ ta chỉ gồm một từ bỏ “Triết học”; còn phương Đông hồi xưa lại hay dùng từ “Minh triết”, “Triết lý”. Như vậy không có nghĩa là phương Tây không có minh triết, triết lý, còn phương Đông không tồn tại triết học. Họ nhớ, thời cổ Hy Lạp - La Mã đã bao gồm từ “Philosophia”. “Philo” là yêu mến, còn “Sophia” là thông thái, minh triết. Platon (427-347 tr.CN) đã có lần thú nhận: minh triết là nghành nghề dịch vụ của các thần linh, con người không thể đạt mức được; con fan cùng lắm chỉ đãi đằng lòng yêu thương mến so với nó, tức thuộc lắm chỉ đạt ngưỡng đến triết học. Như vậy, thời Platon, minh triết cao hơn nữa triết học. Nhưng từ thời kỳ Phục Hưng cho tới thế kỷ XVII-XVIII, triết học tập phương Tây phát triển mạnh, trở thành môn chuyên sâu, từ đó sinh ra giới triết gia chuyên nghiệp hóa làm việc trong nghành triết học. Trường đoản cú đó, các nhà bốn tưởng phương Tây, trong số đó có Witghenstein, cho minh triết là tẻ nhạt, lẩn thẩn, tư duy của những người già nua, mặc dù Nitsơ đã tố cáo sự vờ vĩnh, khiêm nhường nhịn của triết học để đậy đậy những ước mơ của mình. Thực ra, theo tôi, triết học và minh triết là nhị phương diện trí tuệ, hai phương thức tứ duy của con tín đồ trên trái đất; chúng liên hệ mật thiết với nhau, không bóc rời nhau, bao gồm điều từng phương tương đối nghiêng về một hướng. Sau đây ta thử lấy lệ so sánh, tham chiếu minh triết phương Đông với triết học tập phương Tây trên đa số nét đại thể, căn bản.
1. Về phía tiếp cận của minh triết phương Đông và triết học phương Tây. giả dụ như triết học tập phương Tây thường xuyên đi tự trừu tượng đến ráng thể; trường đoản cú rộng cho hẹp, từ thế giới quan, ngoài trái đất quan mang lại nhân sinh quan; từ phiên bản thể luận cho nhận thức luận, trường đoản cú đó khiến cho một hệ thống tương đối trả chỉnh, chặt chẽ; thì minh triết phương Đông thường xuyên đi ngược lại, tức từ rõ ràng đến trừu tượng, từ khiêm tốn đến rộng, tự nhân sinh quan lại đến quả đât quan. Nuốm thể, trường hợp như những nhà triết học tập Hy Lạp - La Mã cổ đại thường đi kiếm những yếu đuối tố thứ nhất hình thành nên quả đât như nước, lửa, ko khí, nguyên tử, thì làm việc phương Đông, hai nhà tư tưởng lớn, vượt trội là Khổng Tử với Đức Phật lại không làm như vậy. Đứng trước buôn bản hội tao loạn thời Xuân Thu, Khổng Tử đã đưa ra học thuyết chính danh, con đường lối đức trị nhằm mục đích ổn định bơ vơ tự xã hội thời gian bấy giờ. Bởi vậy, có tín đồ xếp giáo lý Khổng Tử vào học thuyết đạo đức, thiết yếu trị - xã hội, chứ không phải triết học, bởi vì nó số đông không có phần hình nhi thượng, tức phiên bản thể luận tốt vũ trụ quan. Không phải ngẫu nhiên mà lại trong đạo giáo Khổng Tử chữ “Nhân” đóng vai trò trụ cột, nền tảng. Đến mạnh bạo Tử thời Chiến Quốc, tình trạng này hầu hết vẫn chưa tồn tại gì vậy đổi. Mãi cho thời Tống sau này, khiếm khuyết đó bắt đầu được té sung bằng cách lấy đầy đủ yếu tố thế giới quan, vũ trụ quan liêu của Phật cùng Lão trong học thuyết của mình.
Đức Phật cũng vậy. Đầu tiên, Ngài không phải đi phát hành vũ trụ quan tiền hay bản thể luận. Đối với Ngài, vụ việc cấp bách thứ nhất là cứu vãn khổ. Bởi vì vậy, trước tiên Ngài đưa ra số đông phương pháp, biện pháp rõ ràng để cứu khổ, chứ không phải là những vấn đề triết học siêu hình trừu tượng. Gồm một môn đồ đến hỏi Ngài về những vụ việc siêu hình trừu tượng, Ngài yên lặng. Điều này cũng như người đi con đường bị bắn bởi một mũi tên thuốc độc, vấn đề cấp bách là rút mũi thương hiệu thuốc độc ra để trị vết thương, chứ không hẳn đứng đấy hỏi bạn dạng thể mũi thương hiệu là gì. Câu hỏi cứu khổ, cứu nạn đối với đức Phật cũng thúc bách như việc rút mũi tên thuốc độc đang cắn trên người ở đây vậy, chứ không hẳn đứng hỏi những vụ việc triết học khôn cùng hình cơ mà hết thời nay qua ngày khác, không còn đời này tạ thế khác cũng không giải quyết và xử lý nổi. Như vậy, Đức Phật, ban sơ chủ yếu ớt chỉ đưa ra học thuyết Tứ diệu đế, Bát bao gồm đạo,... Nhằm đưa con bạn thoát khổ. Hình nhi thượng của Phật giáo mãi trong tương lai mới được đặt các đại lý bởi các luận sư như Mã Minh, Long Thọ, Vô Trước, gắng Thân,...
Tóm lại, nhị học thuyết tiêu biểu của phương Đông như Nho, Phật đều bước đầu từ bé người, nhân sinh quan liêu rồi new đến thế giới quan, từ quan niệm sống, giải pháp sống, bí quyết xử thế, đạo có tác dụng người, kế tiếp mới đi kiếm cơ sở lý luận chứng tỏ cho những ý niệm đó (Nho giáo đi từ tu thân mang lại tề gia, rồi new đến trị quốc, bình thiên hạ); ngược lại, do nhu cầu sản xuất, chinh phục, tôn tạo giới từ bỏ nhiên, nhu cầu hướng ra quả đât bên ngoài, nên trong khi triết học tập phương Tây ban đầu từ nhân loại quan rồi mới đến nhân sinh quan, từ đạo giáo về vắt giới, vũ trụ, sau đó cụ thể hóa vào xóm hội, nhỏ người. Như vậy, nếu triết học tập phương Tây đa phần đi từ nhân loại quan mang đến nhân sinh quan, từ rộng cho hẹp, từ bình thường đến riêng, trường đoản cú trừu tượng đến ráng thể, thì minh triết phương Đông số đông lại đi từ thanh mảnh đến rộng, từ riêng cho chung, từ ví dụ đến trừu tượng. Từ rộng đến hẹp, từ bự đến nhỏ thì mẫu hẹp, cái nhỏ tuổi có cửa hàng vững chắc; trong khi đó, đi từ hạn hẹp đến rộng, từ bé dại đến khủng thì trong mẫu lớn, cái rộng đó gồm có yếu tố nên suy luận, thiếu các đại lý chắc chắn. Điều này làm cho tính lôgíc nghiêm ngặt trong minh triết phương Đông không bằng triết học tập phương Tây. Dĩ nhiên, đây chỉ với hai khuynh hướng trội của nhị nền triết học và suy mang đến cùng là vì tồn tại xóm hội ở nhì phương trời qui định.
Ở phương Đông không có chế độ quân lính đại qui tế bào điển bên cạnh đó ở Hy Lạp cùng La Mã cổ đại. Chẳng hạn, sinh sống Trung Quốc, chế độ quân lính có manh nha từ đơn vị Ân (thế kỷ XIV tr. CN mang đến 1027 tr. CN). Đến thời Tây Chu (1027 tr. Công nhân - 770 tr. CN), nhà nước mang tính chất bầy tớ ra đời, nhưng chưa xuất hiện công cụ bằng sắt vì chưng trong văn tự chưa thấy mở ra chữ “thiết”. Ở đây nhà nước chỉ chiếm hữu nô lệ không thật điển hình nổi bật khi chưa xuất hiện công cụ bởi sắt. Điều này trái ngược với sự lộ diện nhà nước sống Hy Lạp - La Mã. Ở Hy Lạp - La Mã, sự xuất hiện công cụ bởi sắt đã khiến cho lực lượng sản xuất xứ triển, từ đó cơ chế thị tộc cỗ lạc được giao dịch thanh toán nhanh, quan liêu hệ tiếp tế mới thành lập và bên trên đó ra đời nhà nước. Giả dụ ở Hy Lạp - La Mã, cơ sở hạ tầng đưa ra quyết định kiến trúc thượng tầng, thì nghỉ ngơi phương Đông, phong cách xây dựng thượng tầng lại ra đời trước và liên quan sự cải cách và phát triển của đại lý hạ tầng. Bắt buộc chăng, sẽ là hai vòng khâu của một chiếc chỉnh thể. Điều này còn được bằng chứng bằng phần đông phân tích của sài gòn cho rằng, ở phương Đông, cấu tạo kinh tế không giống các xã hội phương Tây, còn đấu tranh kẻ thống trị không khốc liệt như sinh sống phương Tây. Từ kia phần nào lý giải về mặt triết học, phương Tây thường xuyên đi từ thế giới quan mang đến nhân sinh quan, còn phương Đông thì ngược lại. Chính điều kiện xã hội này nó qui lý thuyết tiếp cận của minh triết phương Đông với triết học tập phương Tây.

Xem thêm: Tìm Hiểu Mức Học Phí Ngành Quản Trị Du Lịch Và Lữ Hành Tốt Nhất


2. Về đặc thù của minh triết phương Đông với triết học tập phương Tây. trường hợp như triết học tập phương Đông thường gắn sát với tôn giáo như triết học Ản Độ, cùng với đạo đức, bao gồm trị, buôn bản hội như triết học tập Trung Quốc, đơn vị triết học tập được gọi là bạn hiền, thánh thiện triết, minh triết thì triết học phương Tây thường nối liền với phần nhiều thành tựu của khoa học, nhất là khoa học tập tự nhiên, đơn vị triết học thường là công ty khoa học, nhà bác học. Như vậy, ví như như phương Đông gắn sát với uyên bác, thì phương Tây gắn sát với chưng học. Điều này càng tạo nên sự khác nhau giữa hai cách thức, phương thức bốn duy của nhân loại.
3. Về mục tiêu của triết học. Mục đích của triết học tập phương Đông là nhằm ổn định bơ vơ tự thôn hội (ở triết học trung quốc mà tiêu biểu là Nho, mục tiêu đó là giải bay (siêu thoát), ở triết học Ấn Độ mà vượt trội là Phật, mục tiêu đó là hòa đồng với thiên nhiên). Với mục đích là giải thoát thì triết học chỉ nên phương tiện. Nếu chiếc đích là khía cạnh Trăng thì giáo lý ở trong phòng Phật chỉ với ngón tay chỉ phương diện Trăng. Nếu cái đích là bờ bên kia sông (đáo bỉ ngạn) thì lý thuyết nhà Phật chỉ là con thuyền. Và khi đã có được mục đích, khi vẫn giải thoát, khi vẫn sang sông thì ko cần phương tiện nữa, nghĩa là không đề nghị đến chiến thuyền triết học. Trong những lúc đó mục tiêu của triết học tập phương Tây lại khác, hình như nó hơi nghiêng về hướng ngoại, về giải thích, cải tạo trái đất (chế thiên).
Với đặc thù và mục tiêu như vậy, đạo học phương Đông càng cải tiến và phát triển thì hình như đời sống đạo đức, tinh thần, sự uyên thâm càng cao; còn triết học tập phương Tây càng cách tân và phát triển thì kiến thức ngày càng nhiều, gọi biết của con người ngày càng sâu sắc.
4. Về đối tượng của triết học tập phương Đông và triết học tập phương Tây. Đối tượng của triết học tập phương Đông đa phần là thôn hội, cá thể con người, mẫu tâm, và nhìn chung nó đem con fan làm gốc. Điều đó qui định tri thức của triết học tập phương Đông đa số là trí thức về buôn bản hội, chính trị, đạo đức, trung ương linh và nhìn bao quát nó khá nghiêng về phía nội. Trong khi đó, đối tượng người tiêu dùng của triết học phương Tây vô cùng rộng, nó bao hàm toàn bộ mọi lĩnh vực như tự nhiên, buôn bản hội, tư duy, quan trọng đặc biệt triết học của quả đât Anh ngữ, chủ yếu nó lấy tự nhiên làm gốc, làm cho cơ sở. Bởi vì đối tượng rộng lớn như vậy, buộc phải phạm vi tri thức cũng rất rộng, bao hàm mọi lĩnh vực. Như vậy, một bên lấy con tín đồ làm cơ sở, một bên lại lấy tự nhiên và thoải mái làm cơ sở. Đây trái là nhì phương thức tứ duy ở nhị phương trời. Chính vì lấy thoải mái và tự nhiên làm gốc, yêu cầu triết học tập của trái đất Anh ngữ khá ngả sang hướng ngoại, lấy bên ngoài giải thích bên trong. Điều kia qui định đặc điểm của triết học tập này là khá ngả về duy vật. Như vậy, nếu như triết học phương Tây hơi nghiêng về hướng ngoại, đặc biệt là triết học tập của quả đât Anh ngữ, thì triết học phương Đông lại hơi ngả về hướng nội. Điều này còn được giải thích bởi việc minh triết phương Đông đề cao quan điểm vạn vật nhất quán thể, tức thị trong con người có phiên bản thể vũ trụ, chỉ cần đi vào bên phía trong con tín đồ là hoàn toàn có thể hiểu biết toàn cục vũ trụ. Trường hợp triết học tập phương Tây, nhất là triết học của quả đât Anh ngữ, đem ngoài giải thích trong thì minh triết phương Đông lại rước trong lý giải ngoài (theo hình dạng của chũm Nguyễn Du: “Người ảm đạm cảnh có vui đâu bao giờ”). Giả dụ triết học tập phương Tây, đặc biệt là triết học tập của thế giới Anh ngữ, hơi ngả về duy vật, thì minh triết phương Đông khá ngả về duy tâm. Điều này cũng phần nào giải thích tại sao châu mỹ lại phát triển hơn phương Đông, đặc trưng về đại lý vật chất, kỹ thuật công nghệ. Ở Ân Độ cổ đại, tất cả chín phe cánh thì tám phe cánh ngả về duy tâm, chỉ còn lại một phe cánh duy đồ dùng (Lokayata hay một cái thương hiệu khác tương đối tục tĩu, mai mỉa Charvaka- các kẻ tham nạp năng lượng tục uống). Tôi nói hơi ngả về phía nội, duy tâm, điều ấy không tức là triết học phương Đông không có hướng ngoại, không tồn tại duy vật, mà ở chỗ này chỉ ước ao nói xu thế hướng nội, duy trung ương là định hướng hơi nổi bật trong triết học tập phương Đông. Còn triết học phương Tây, đặc biệt là triết học trong nhân loại Anh ngữ, thì ngược lại. Triết học phương Tây có bắt đầu từ triết học tập Hy Lạp - La Mã cổ đại, mà lại trong bảy phe phái triết học thời Hy Lạp, La Mã thượng cổ thì có đến năm ngôi trường phái ít nhiều ngả về duy vật, chỉ gồm hai trường phái ngả sang duy chổ chính giữa (Pitago và Platon ).
5. Về phương tiện, phương pháp nhận thức của minh triết phương Đông cùng triết học tập phương Tây. Nếu như triết học phương Tây (đặc biệt là triết học Tây Âu núm kỷ XVII-XVIII) tương đối ngả về tứ duy duy lý, so sánh mổ xẻ, thì minh triết phương Đông lại tương đối ngả về trực quan, trực giác. Vậy điểm mạnh yếu của những cách thức này ra sao? Cái khỏe mạnh của phương pháp thứ tốt nhất là tạo cho khoa học, kỹ thuật trở nên tân tiến và kéo theo công nghiệp, technology cũng phạt triển. Chưa hẳn ngẫu nhiên mà những nước châu âu hoặc châu âu hóa bao gồm nền khoa học công nghệ đứng đầu cầm cố giới. Dẫu vậy đứng ở góc nhìn triết học, cách thức này xuất hiện yếu của nó. Như bọn họ đã biết, từng sự thứ hiện tượng đều sở hữu vô vàn mối liên hệ, ở trong tính, bản chất ở những cấp độ khác nhau, vì vậy, không khi nào có thể dấn thức được đến thực chất cuối cùng. Càng đi sâu vào sự vật cùng hiện tượng, ta càng cảm thấy bát ngát vô hạn; càng học tập nhiều, đọc nhiều, ta càng cảm thấy dốt, càng cảm xúc mình trở nên bé bỏng trong loại vũ trụ bao la, vô bờ này; càng cảm thấy mẫu mà ta biết so với loại mà ta chưa biết thật chẳng xứng đáng là bao, chỉ như là 1 trong những nhúm lá sinh hoạt trên tay đối với lá không bến bờ ở trong khu rừng. Chưa phải ngẫu nhiên mà cho cuối đời, Niutơn lại đi hiểu Kinh Thánh, còn Anhxtanh cuối đời lại cực kỳ có cảm tình với đạo Phật. Nhưng lại dù vậy nào đi nữa, chúng ta vẫn đề xuất nhận thức giới tự nhiên để phục vụ cuộc sống đời thường của mình. Về nhấn thức, theo V.I.Lênin, con fan không thể nắm bắt giới tự nhiên và thoải mái một cách tương đối đầy đủ như là chỉnh thể, vào tính “chỉnh thể trực tiếp” của giới trường đoản cú nhiên; toàn bộ cái con người hoàn toàn có thể làm được, là đi gần mãi mang lại đó bằng cách tạo ra phần đông trừu tượng, đều khái niệm, gần như qui luật, một tranh ảnh khoa học tập về vũ trụ. Như vậy, nhằm đi đến chân lý về tối hậu, bản chất cuối cùng, bọn họ cần cần đi từ bản chất cấp một đến thực chất cấp hai, cấp cho ba,... Quá trình này là vô hạn. Trong lúc đó cuộc đời con fan là gồm hạn. Cái hạn chế lại mong muốn vươn tới mẫu vô hạn, cái tuyệt đối hoàn hảo cuối cùng. Đó chính là mâu thuẫn, bi kịch của bé người. Khía cạnh khác, các cái đông đảo vận động đổi khác không ngừng. V.I.Lênin cho rằng, bọn họ không thể biểu hiện, thể hiện, đo lường, hình dung sự tải mà không giảm đứt tính tiếp tục của nó, không đơn giản và dễ dàng hóa, không làm cho thô lỗ, không bóc tách rời, không làm thịt chết cái gì đang sống; bốn duy hình dung sự vận động bao giờ cũng làm cho thô lỗ, bị tiêu diệt cứng. Để minh họa, bọn họ thử hình dung trên thế giới này có duy độc nhất vô nhị một quả cam mà không một ai biết đến. Vậy làm cố nào nhằm hiểu được quả cam này? Phương pháp, giải pháp làm của phương Tây trước kìa là ngã quả cam ra để sờ, nắn, nếm, ngửi,... Từ kia hiểu được nó. Tiếp đến họ lại thực hiện ghép quả cam lại. Nhưng lại xin thưa rằng, trái cam hiện thời đã là quả cam chết. Như vậy, để hiểu trái cam, tín đồ ta đang giết bị tiêu diệt quả cam, nhằm hiểu cuộc sống, fan ta đã có tác dụng thui chột cuộc sống, làm dễ dàng và đơn giản hoá, thô thiển hoá, cô lập hoá nó, giết chết vật gì sống động. Theo nghĩa này, nói cách khác rằng, phân tích làm mất đi mừi hương của cuộc sống. Để kiêng ngõ cụt này, tức thì từ thời rất lâu rồi minh triết phương Đông đã chuyển ra cách thức trực giác. Theo giờ đồng hồ Hán, “trực” là thẳng, “giác” là gọi biết. Trực giác nghĩa là đọc biết thẳng vào thực chất sâu thẳm của sự vật, hiện tượng. Mức độ thấp của trực giác ngay sát với giác quan sản phẩm sáu. Chúng ta lần đầu tiên chạm chán một fan nào đó, chúng ta thường có những linh tính, xiêu dạt nào đó. Những mối tình ban đầu từ ánh nhìn đầu tiên. Nam giới Cao - nhà văn béo của nước ta - đầu tiên tiên chạm chán một fan mà ông cảm thấy loại mặt này sẽ không thể chơi được, cố kỉnh là về nhà ông ta viết một truyện ngắn danh tiếng Cái phương diện ấy chẳng thể chơi được. Câu truyện này hầu như ai ai cũng biết. Như vậy, trực quan đạt đến dòng mà tư duy duy lý, phân tích mổ xẻ không lúc nào đạt đến. Nó là phương thức cân xứng với đối tượng người sử dụng vận động. Phần lớn các công ty khoa học, nghệ sĩ, phần đông nhà sáng chế, phát minh trước lúc đi mang đến được đa số thành tựu mập lao lúc đầu họ thường sẽ có linh cảm, trực giác nào đó. Trực giác gần giống tia chớp; nó ở bên dưới dạng mầm mống, phôi thai, tuy nhiên vô cùng quan trọng; thiếu nó đa số sẽ ko có bất kể một phát minh vĩ đại nào. Tôn giáo đến rằng, bởi trực giác bé người có thể đi đến chiếc tuyệt đối. Tuy nhiên phát hiện ra chiếc gọi là hoàn hảo nhất như các tôn giáo nhằm không thể áp dụng vào trái đất tương đối thì phát hiện ra để gia công gì? có tác dụng một cây cao cô đơn suốt đời chịu phong cha bão tố để làm gì? Thà làm cây cối thấp lè đái vui vẻ với đồng loại, rì rào với nắng nóng gió. Nhưng quả đât là một cánh rừng, có cây cối dại phải chăng lè tè thì phải có cây cổ thụ cao ngất xỉu ngàn. Giả dụ thiếu cây cổ thụ thì đâu điện thoại tư vấn là cánh rừng. Nhưng thiết yếu mặt to gan lớn mật này của trực quan cũng chính là mặt yếu hèn của nó, cùng vì nó không chế tạo bước cải cách và phát triển cho kỹ thuật, công nghệ. Công ty nghĩa duy vật cố gắng kỷ XVII-XVIII đã tạo nên phương Tây có những bước dancing vọt khổng lồ với những phát minh sáng tạo vạch thời đại. Trong khi đó, những con sư tử phương Đông vẫn còn đấy ngủ say sưa yên ổn lìm để mang đến nỗi trong tương lai trở thành trực thuộc địa của cạn hết nước này mang đến nước khác. Phương diện khác, không phải ai cũng có tài năng trực giác và không phải bất kỳ trực giác nào thì cũng đúng. Thực chất hai phương pháp trội ở hai phương trời này có liên hệ mật thiết cùng với nhau, không bóc tách rời nhau, chúng bổ sung cập nhật cho nhau. Nếu không tồn tại phân tích phẫu thuật xẻ, thì chẳng thể hiểu sự vật hiện tượng lạ được. Nhưng lại nếu bọn họ cho nó là hoàn hảo nhất duy nhất thì lại không nên lầm. Làm phản ánh, thể hiện thế giới có nhiều cách, nhiều con đường khác nhau, chẳng hạn như bằng âm thanh (âm nhạc), bằng color (hội họa), bởi cử chỉ, dáng vẻ điệu (múa, kịch câm), bởi khái niệm (khoa học), bởi công thức (toán học), bởi hình ảnh (văn thơ),... Đối với khá nhiều lĩnh vực, cách thức phân tích tỏ ra hết sức yếu ớt, hạn chế, trong khi đó cách thức trực giác lại tỏ ra khá mê thích hợp. Bởi vậy, tuỳ từng lĩnh vực, đối tượng người tiêu dùng mà phương pháp nào là nổi trội, mà lại cũng không thải trừ hoàn toàn các phương pháp khác.