1. Thông tin sơ lược

*

Theo các dữ liệu phổ biến, số quân lính Trung Quốc lên tới mức hơn 600 nghìn, cùng với khoảng 400 xe pháo tăng, xe quấn thép cùng hơn 1.500 khẩu pháo. <1> <10>

Kết quả: Cả nhì phía các tuyên bố chiến thắng. Những con số yêu thương vong chính xác không được công bố, mỗi bên đều có xu phía giảm con số phía theo người và tăng số lượng phía đối phương. Theo một ước tính của giới nghiên cứu phương Tây được dẫn lại bên trên tờ Time, china mất tối thiểu 20 nghìn người, trong khi số bạn tử vong tại việt nam là bên dưới 10 nghìn. <2>

2. Quyết tâm hủy diệt của Trung Quốc

*

Quân trung hoa áp dụng giải pháp “tiêu thổ” (scorched-earth policy), có nghĩa là đặt mục tiêu tiêu diệt tất cả phần đa gì mà họ cho là bổ ích cho kẻ thù. Đây là sách lược mà china sử dụng trong cuộc chiến tranh Triều Tiên 1950. <1>

Đoàn quân phần đông của Trung Quốc vì thế phá hủy phần đa thứ họ gặp mặt trên đường, chiếm phần đóng các khu dân cư, ám sát thường dân. Cuộc chiến dù ngắn, tuy vậy sự hủy hoại của nó lại khủng khiếp.

Bạn đang xem: Ký ức về chiến tranh biên giới phía bắc

Phía vn tuyên ba có đến hàng trăm ngàn thường dân đã bị giết hại. <3> quan yếu kiểm chứng số lượng này, nhưng có không ít lời đề cập của nhân bệnh về việc trẻ em và phụ nữ mang thai đã trở nên quân china giết hại và ném xuống giếng. <4> nhiều thị xã bị bài trừ hoàn toàn.

3. Lý do của cuộc chiến

*

Lý do phổ biến nhất được chỉ dẫn là trung quốc “muốn dạy cho nước ta một bài học”, trích dẫn câu nói của Đặng đái Bình trong buổi họp riêng của ông này cùng với Tổng thống Mỹ Jimmy Carter về sự việc Việt Nam vào tháng 1/1979 tại Washington. <5>

Phía china muốn hợp tác với Mỹ để ngăn chặn lại Liên Xô. Đặng tiểu Bình gọi bài toán “Việt nam xâm lược Campuchia” là tiếp tay cho chủ nghĩa bá quyền của Liên Xô. Ông thanh minh ý định sẽ gửi quân vào để trừng phạt Việt Nam. <6>

Theo bên ngoại giao nai lưng Quang Cơ, nước ta đã “không khôn ngoan” trong việc cân đối quan hệ giữa Liên Xô với Trung Quốc. Những động thái ngả về phía Liên Xô - quân địch lớn nhất của china lúc đó, cùng với cơ chế hà khắc với người Hoa nội địa đã tạo ra thành cớ để china tấn công. Trong khi đó, việc dính líu sâu với lâu vào việc Campuchia khiến cho Việt Nam mất đi sự ủng hộ của khu vực ASEAN, đồng thời nhằm tuột mất cơ hội thông thường hóa quan hệ ngoại giao cùng với Mỹ. <6>

4. Ứng xử của Việt Nam

*

Việt Nam đến rằng trung hoa đã tiếp tay cho các hành vi của Pol Pot, xâm phạm tình hữu hảo của nhị nước cùng dựng lên sự kiện nạn Kiều để triển khai cớ tấn công Việt Nam. Phía vn tuyên bố chiến thắng cuộc chiến năm 1979, bảo vệ thành công biên giới phía Bắc. <7>

Trong phần lời nói đầu của Hiến pháp năm 1980, việt nam gọi china là “bọn bá quyền xâm lược”. Câu này được bỏ lấn sân vào năm 1988, khi hai nước tiến đến thông thường hóa tình dục ngoại giao. <8>

Sau khi thông thường hóa dục tình năm 1991, vn tránh nói tới sự khiếu nại này. Phần đông chuyện chỉ biến đổi khi stress giữa việt nam và trung quốc trên biển cả Đông dưng cao. Năm 2016, quản trị nước Trương Tấn sang trở thành chủ tịch nước đầu tiên công khai minh bạch tưởng niệm cuộc chiến. Đến năm 2019, dịp kỷ niệm 40 năm, sách báo về cuộc chiến bước đầu xuất hiện, với lời kêu gọi sửa đổi sách giáo khoa nhằm viết cụ thể hơn về trận đánh này. Những cựu chiến binh lên tiếng mạnh khỏe để đòi công bằng cho tất cả những người đã quyết tử trong cuộc chiến. <1> <7>

5. ý kiến quốc tế

*

Ngày nay, trung quốc vẫn gọi trận chiến 1979 là động thái “tự vệ” trước Việt Nam. Máy bộ tuyên truyền của nước này thuyết phục công chúng rằng trung hoa là phe chủ yếu nghĩa, và đã đảm bảo thành công khu đất nước. <9>

Theo The Diplomat, giới nghiên cứu phương Tây vẫn đồng thuận rằng trung hoa mới là bên gây hấn, với minh chứng rõ rệt rằng sát như toàn thể khu vực chiến sự nằm ở phía khu vực Việt Nam. <1>

Nhiều học giả mang đến rằng cuộc chiến là một thất bại của phía trung hoa ở tía phương diện: (1) không khiến Việt nam giới rút quân ngoài Campuchia, (2) không làm tổn hại không ít tới quân lực bao gồm của Việt Nam, bởi vì lực lượng tham chiến phía Việt Nam đa số là dân quân từ bỏ vệ, cùng (3) không thuyết phục được Mỹ thâm nhập liên minh phòng Liên Xô.

Xem thêm: Phần Mềm So Sánh Hình Ảnh Giống Nhau, Huong Dan Tim Anh Giong Nhau Full

Đối với kim chỉ nam phá hoại miền bắc bộ Việt Nam, nói theo một cách khác Trung Quốc đã thành công, mặc dù nhiên, họ nên mất thời gian đến vài tuần, thay vị vài ngày như dự định.

6. Đọc thêm về cuộc chiến

*
“Những ngày xuân con ko về” – Tập chữ ký về cuộc chiến tranh Biên giới 1979, những tác giả, nhà xuất bản Trẻ 2019“Bên win cuộc - Quyển I: Giải phóng”, chương 4: Vụ nàn kiều

Các mối cung cấp ảnh: Getty Images, VnExpress, AP Photo, Bettmann/ CORBIS, Flickr. Đồ họa: luật pháp Khoa.

Tài liệu tham khảo

<1> The Diplomat. (2017, February 24). The Bitter Legacy of the 1979 China-Vietnam War. Https://thediplomat.com/2017/02/the-bitter-legacy-of-the-1979-china-vietnam-war/

<2> Time, China-Vietnam Border War, 30 years later http://content.time.com/time/photogallery/0,29307,1879849_1846224,00.html

<3> VnExpress. (2014, February 13). 35 năm trận đánh biên giới phía Bắc. Vnexpress.net. Https://vnexpress.net/35-nam-cuoc-chien-bien-gioi-phia-bac-2950346.html

<4> VnExpress. (2017, February 17). Remembering Vietnam’s bloody border war with china - VnExpress International. Https://e.vnexpress.net/news/news/remembering-vietnam-s-bloody-border-war-with-china-3542147.html

<5> VnExpress. (2019, July 4). Biên giới 1979 trước “biển người” phương Bắc. Vnexpress.net. Https://vnexpress.net/bien-gioi-1979-truoc-bien-nguoi-phuong-bac-3879866.html

<6> Hồi ức với suy nghĩ, nai lưng Quang Cơ, 2001.

<7> VnExpress. (2019, February 15). Cuộc chiến biên giới phía Bắc sẽ sở hữu vị trí xứng đáng trong sách giáo khoa. Tin nhanh VnExpress. Https://web.archive.org/web/20200813094247/https://vnexpress.net/cuoc-chien-bien-gioi-phia-bac-se-co-vi-tri-xung-dang-trong-sach-giao-khoa-3881522.html

<9> Lu, R. (2014, February 21). Comment: Beijing wants people lớn forget the Sino-Vietnamese War. SBS News. Https://www.sbs.com.au/news/comment-beijing-wants-people-to-forget-the-sino-vietnamese-war

<10> Báo thanh niên (2021, February 17). 42 năm trận chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc (17.2.1979 - 17.2.2021): Thắm màu sắc cờ cực Bắc. Báo Thanh Niên. Https://thanhnien.vn/42-nam-cuoc-chien-dau-bao-ve-bien-gioi-phia-bac-1721979-1722021-tham-mau-co-cuc-bac-post1038033.html